Gölgeden Surete, Suretten Hayale, Hayalden Hakikate: Karagöz – Aziz Murat Aslan

Açıklama

Gölgeden Surete, Suretten Hayale, Hayalden Hakikate: Karagöz – Aziz Murat Aslan

From Shadow to Form, Form to ”Hayal”, ”Hayal” to Truth’: Karagöz

Elinizdeki bu kitap, Karagöz gölge tiyatrosunu sadece bir eğlence biçimi değil; tarihsel, estetik ve metafizik katmanlarıyla bir kültür arşivi, bir halk hafızası ve bir eleştiri aygıtı olarak ele alıyor. Armenag Bey Sakisian’ın özgün konferansından yola çıkan bu çalışma, Aziz Murat Aslan’ın çeviri ve incelemesiyle, Karagöz’ün gölgeden hakikate uzanan anlam dünyasını gözler önüne seriyor. Perde arkasındaki mizah, ironi ve toplumsal yansımalarla Karagöz, bir milletin düşünce ve vicdan atlası olarak yeniden hayat buluyor.

Orijinal metnini Armenag Bey Sakisian’ın kaleme aldığı, Fransızca aslından Türkçe tercümesini ve kapsamlı incelemesini Aziz Murat Aslan’ın gerçekleştirdiği, resimlemelerini ise Aziz Murat Aslan & Memiş Aslan’ın kolektif bir yaklaşımla hayata geçirdiği bu kitapla birlikte, sizi perde arkasında saklı kalan tarihî hakikatleri, kültürel izdüşümleri ve düşünsel katmanları keşfetmeye davet ediyoruz. Çünkü Karagöz, bir milletin hem gülüşüdür hem de içsel sesi. O, hayal de değildir, gölge de değildir sadece — o, halkın düşünen vicdanıdır. Ve bu çalışma, o vicdanın sesine kulak verme arzusunun ürünüdür.

This book approaches Karagöz shadow theatre not merely as a form of entertainment, but as a cultural archive, a vessel of collective memory, and a tool of social critique with historical, aesthetic, and metaphysical dimensions. Based on Armenag Bey Sakisian’s original lecture, and enriched through the translation and analysis of Aziz Murat Aslan, the work reveals the layered world of meaning that stretches from shadow to truth. Through the humor, irony, and social reflections behind the curtain, Karagöz is revived as an atlas of a nation’s thought and conscience.

Ce livre aborde le théâtre d’ombres Karagöz non pas simplement comme une forme de divertissement, mais comme une archive culturelle, un réceptacle de la mémoire collective et un outil de critique sociale, doté de dimensions historiques, esthétiques et métaphysiques. Fondé sur la conférence originale d’Armenag Bey Sakisian, et enrichi par la traduction et l’analyse d’Aziz Murat Aslan, cet ouvrage dévoile un univers de significations multiples, s’étendant de l’ombre à la vérité. À travers l’humour, l’ironie et les reflets sociaux derrière le rideau, Karagöz renaît comme un atlas de la pensée et de la conscience d’une nation.

Aziz Murat Aslan

1980 yılında Tekirdağ’da dünyaya geldi. Lisans ve Yüksek Lisans öğrenimini Yıldız Teknik Üniversitesi’nde 2002 ve 2005 yıllarında Mühendislik alanında tamamladı. Çeşitli Mühendislik firmalarında çalıştıktan sonra uzun yıllar İstanbul Kültür Üniversitesi’nde Öğretim Görevlisi olarak çalıştı. 2008 senesinde gittiği Almanya’nın Karlsruhe ve Bonn şehirlerinde doktora çalışmasını sürdürürken, EnBW firmasında da Proje Mühendisi olarak görev aldı. Bu süreçte Almanya’daki “Karagöz” koleksiyonlarını müzelerde yerinde araştırdı. Pek çok Avrupa müzesinin Karagöz koleksiyonlarının tasnifinde destekler verdi. Türkiye’ye döndükten sonra Hayali Safderi Metin Özlen ile tanıştı ve kendisinden uzun yıllar boyunca Karagöz sanatı alanında nazari bilgiler aldı. Uluslararası İstanbul Kukla Festivali’nin koordinasyonunda muhtelif yıllar çalıştı. Atina, Cluj, Palermo, Rotterdam, Tunis, Tiran gibi Avrupa, Kuzey Afrika ve Balkan şehirlerinde gittiği ekiple beraber Karagöz sanatı ile ülkeyi uluslararası alanda temsil etti. 2020 senesinde T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın Somut Olmayan Kültürel Miras taşıyıcısı vasfını aldı. 2022 senesinde KOSGEB ve Bakanlıklar desteğiyle Yaşayan Kültür Mirası Desteği ile bir yıl süre zarfında dört Karagöz sanatçısı yetiştirdi. “Karagöz as Art” çevrimiçi sergisine sanatçı ve Misafir Küratör olarak destek verdi. “Meddah: The Storyteller” karma salon sergisinde eserleri ile yer aldı. Yapı Kredi “Karagözüm İki Gözüm” sergisine ve kataloğuna makale, çeviri, eserleri ve koleksiyonundan eserler ile katkıda bulundu. Abdülmecit Efendi Köşkü’nde gerçekleştirilen “İsmi Lazım Değil” adlı sergide özgün bir eseri ile yer aldı. Türkiye, Hong Kong, New York, Semerkant gibi şehirlerde çok sayıda Karma Sergiye katılım gerçekleştirdi. İBB Kültür A.Ş.’nin “Geleneksel Türk Gölge Tiyatrosu – Karagöz” adlı eserine çok sayıda makale ve yazı ile katkıda bulundu. 2024 senesinde Özbekistan Semerkant’ta bir Devlet Üniversitesi’nde Rektör Danışmanı olarak çalıştığı süre zarfında 1. Uluslararası Semerkant Sanat ve Medeni Miras Festivali’nin Sanat Yönetmenliğini gerçekleştirdi. İpek Yolu Turizm ve Kültürel Miras Üniversitesi’nde Karagöz özelinde Somut Olmayan Kültürel Miras adlı lisans düzeyindeki dersi “Açık Ders” formatında öğrencilere sundu. Özbekistan’daki festival bünyesinde de Karagöz sanatını sergiler, belgeseller, atölyeler ve gösteriler ile tanıttı. Kabalcı Yayınevi’nden okuyucusu ile buluşan “Hayal – Min Evvelinden Min Sonrasına Karagöz” adlı araştırma, inceleme ve deneme içerikli kitabın yazarıdır. Halihazırda Ekim 2025 tarihinde gerçekleşecek kişisel sergisi ve mevcut kitabın da içinde yer aldığı Geleneksel Türk Tiyatrosu külliyatı üzerine çalışmalarını sürdürmektedir. İleri seviyede İngilizce, Almanca ve orta seviyede Özbekçe bilmektedir.